عضو هیأتمدیره انجمن فرانچایز ایران با بیان اینکه فرانچایز تنها یک مدل توسعه کسبوکار نیست، بلکه این الگو به شرکتهای دانشبنیان امکان میدهد بدون سرمایهگذاری مستقیم، شبکه فروش و خدمات خود را توسعه دهند، گفت: این الگو علاوه بر تجاریسازی فناوری، امکان جذب سرمایه و افزایش ارزش برند شرکتها را نیز فراهم میکند.
فرانچایز یا نشانسپاری یکی از موفقترین مدلهای توسعه کسبوکار در جهان به شمار میرود که به شرکتها امکان میدهد بدون سرمایهگذاری مستقیم برای ایجاد شعب جدید، از طریق واگذاری حق بهرهبرداری از برند، دانش فنی و مدل کسبوکار خود، شبکه فعالیتشان را گسترش دهند.
این الگو علاوه بر توسعه بازار، به عنوان یکی از روشهای تامین مالی و جذب سرمایه بخش خصوصی نیز شناخته میشود و در بسیاری از کشورها به ابزاری برای رشد شرکتهای نوآور، توسعه صادرات و افزایش اشتغال تبدیل شده است.
امروزه برندهای شناختهشده جهانی همچون McDonald’s، KFC، Subway، Marriott، Hilton، 7-Eleven و RE/MAX بخش عمدهای از توسعه بینالمللی خود را از طریق مدل فرانچایز محقق کردهاند. در بسیاری از اقتصادهای پیشرفته و نوظهور، دولتها نیز با تدوین قوانین، استانداردها و سازوکارهای حمایتی، زمینه استفاده کسبوکارهای کوچک، متوسط و فناور را از این مدل فراهم کردهاند تا شرکتها بتوانند با تکیه بر سرمایههای خرد و مشارکت بخش خصوصی، بازار خود را در داخل و خارج از کشور گسترش دهند.
در ایران نیز طی سالهای اخیر، همزمان با توسعه زیستبوم اقتصاد دانشبنیان، توجه به ظرفیتهای فرانچایز برای تجاریسازی فناوریها و توسعه بازار محصولات دانشبنیان افزایش یافته است. در همین راستا، معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری با همکاری انجمن فرانچایز ایران پس از حدود یک سال و نیم کار کارشناسی، سند توسعه همکاری در حوزه فرانچایز را تدوین و رونمایی کرده است؛ سندی که با هدف بهرهگیری شرکتهای دانش بنیان از مدل نشانسپاری برای توسعه کسبوکار، جذب سرمایه، افزایش ارزش برند و گسترش بازارهای داخلی و بینالمللی تهیه شده است.
مجید کرباسچی، عضو هیأتمدیره انجمن فرانچایز ایران جزئیات این سند، ظرفیتهای مدل فرانچایز برای شرکتهای دانشبنیان و نقش آن در توسعه تجاریسازی و جذب سرمایه را تشریح کرده است.
شرکتهای دانشبنیان مدل جدید سرمایهگذاری را تجربه میکنند
مجید کرباسچی، عضو هیات مدیره انجمن فرانچایز، فرانچایز را یکی از مدلهای شناخته شده توسعه کسب و کارها دانست که علاوه بر کمک به گسترش بازار، به عنوان یکی از روشهای جذب سرمایه از بخش خصوصی نیز کاربرد دارد و افزود: هدف از همکاری شکل گرفته در این زمینه این بوده است که شرکتهای دانشبنیان بتوانند از مدل فرانچایز به عنوان ابزاری برای توسعه تجاری سازی، گسترش کسبوکار و جذب سرمایه استفاده کنند.
کرباسچی ادامه داد: ضروری است کسبوکارهای دانشبنیان که ظرفیت فرانچایز شدن را دارند، با این مدل آشنا شوند و آموزش و حمایت لازم را دریافت کنند تا بتوانند از این مسیر برای توسعه فعالیتهای خود بهره ببرند.
وی اظهار کرد: شرکتهای دانشبنیان میتوانند محصولات یا خدمات خود را از طریق نشانسپاری (فرانچایز) توسعه دهند و به اهداف تجاری خود دست یابند. این ظرفیت تنها به بازار داخلی محدود نیست، بلکه امکان توسعه فعالیت در بازارهای خارجی را نیز فراهم میکند و میتواند به افزایش صادرات کالاها و خدمات دانشبنیان منجر شود. از سوی دیگر، برخی کسبوکارهای فعال در حوزه فرانچایز نیز این ظرفیت را دارند که دانشبنیان شوند و از مزایا و حمایتهای قانونی شرکتهای دانشبنیان بهرهمند شوند.
عضو هیات مدیره انجمن فرانچایز ایران خاطرنشان کرد: بر همین اساس، دو مسیر اصلی در این همکاری دنبال شده است؛ نخست، فرانچایز کردن کسبوکارهای دانشبنیان و دوم، دانشبنیان کردن فرانچایزهایی که شرایط و ظرفیت لازم را دارند تا هر دو گروه بتوانند از مزایای این تعامل بهرهمند شوند.
کرباسچی با اشاره به تدوین سند همکاری میان انجمن فرانچایز ایران و معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری، گفت: این سند حاصل حدود یک سال و نیم تعامل، بررسی و هماندیشی میان انجمن فرانچایز ایران و معاونت علمی ریاست جمهوری است که در نهایت تدوین و رونمایی شد.
وی ادامه داد: مفاد این سند نیز بر همین دو محور متمرکز است؛ به این معنا که شرکتهای دانشبنیان بتوانند برای توسعه کسبوکار، موفقیت بیشتر در تجاریسازی و جذب سرمایه، علاوه بر روشهایی مانند دریافت تسهیلات و استفاده از صندوقهای پژوهش و فناوری، از ظرفیت شبکههای فرانچایز نیز بهره بگیرند.
عضو هیات مدیره انجمن فرانچایز ایران تصریح کرد: شرکتهای دانشبنیان با ایجاد شبکه فرانچایز میتوانند محصولات و خدمات خود را در مقیاس گستردهتری در سراسر کشور عرضه کنند، درآمد خود را افزایش دهند و ارزش برندشان را ارتقاء بخشند.
وی اضافه کرد: یکی دیگر از مزیتهای این مدل، جذب سرمایه بدون نیاز به سرمایهگذاری مستقیم شرکت است؛ به این معنا که سرمایه مورد نیاز برای توسعه شبکه از سوی فرانچایز گیرندگان یا نشانپذیران و نمایندگان شرکت در شهرهای مختلف تأمین میشود و از این طریق، شرکتها میتوانند سرمایه قابل توجهی برای توسعه فعالیتهای خود جذب کنند.
وی تاکید کرد: فرانچایز تنها به واگذاری یک نام تجاری محدود نمیشود، بلکه مانند یک کوه یخ است که بخش قابل مشاهده آن کوچک است، اما در پس آن ساختاری گسترده و تخصصی قرار دارد که ابعاد مالی، فناوری، حقوقی، آموزشی، بازرسی و کنترل را در بر میگیرد.
کرباسچی ادامه داد: برای تمامی این حوزهها، اصول و قواعد علمی در سطح بینالمللی تدوین شده است و در ایران نیز طی حدود ۱۵ سال گذشته، این اصول گردآوری، بومیسازی و متناسب با شرایط کشور تدوین شده است تا شرکتهای دانشبنیان بتوانند از این ظرفیت برای توسعه فعالیتهای خود استفاده کنند.
وی با اشاره به محتوای سند همکاری میان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری و انجمن فرانچایز ایران، اظهار کرد: در این سند، روشهای سرمایهگذاری از طریق مدل فرانچایز نیز تشریح شده است. معاونت علمی برای تأمین مالی و جذب سرمایه شرکتهای دانشبنیان، روشهای متنوعی را پیشنهاد کرده که فرانچایز نیز یکی از این روشها به شمار میرود.
عضو هیات مدیره انجمن فرانچایز ایران، افزود: مدل فرانچایز علاوه بر اینکه یک الگوی توسعه کسبوکار محسوب میشود، ابزاری برای جذب سرمایه نیز هست و این امکان را فراهم میکند که شرکتهای دانشبنیان از ظرفیت واحدهای کوچک مردمی و سرمایههای خرد برای توسعه شبکه فعالیت خود بهره بگیرند.
وی درباره زمان رونمایی از این سند نیز، گفت: تدوین این سند به شرایط فعلی مربوط نمیشود و فرآیند شکلگیری آن از حدود یک سال و نیم پیش آغاز شده است. در این مدت، بررسیهای کارشناسی و تعاملات متعددی انجام شد تا معاونت علمی به این جمعبندی برسد که این مدل برای شرکتهای دانشبنیان، کاربردی، عملیاتی و قابل اجرا است.
کرباسچی خاطرنشان کرد: قرار بود این سند مدتها پیش رونمایی شود، اما به دلیل شرایط کشور، از جمله وقوع جنگ و برخی مسائل و محدودیتهای پیشآمده، زمان رونمایی آن به تعویق افتاد و در نهایت اکنون از آن رونمایی شده است./ایسنا
