یونس ژائله رئیس اتاق بازرگانی تبریز بر ضرورت گذار از تصدی‌گری دولت به سیاست‌گذاری، لزوم تبدیل شدن دیپلماسی اقتصادی به ابزار توسعه و اهمیت استراتژیک محور جلفا-تبریز-بازرگان در تامین امنیت ترانزیتی کشور تأکید کرد.
به گزارش پایگاه خبری صنعت غذا و کشاورزی(اگروفودنیوز)، یونس ژائله، رئیس اتاق بازرگانی تبریز، در گفتگویی جامع پیرامون چالش‌های حکمرانی اقتصادی و نقش بخش خصوصی، از ضرورت بازتعریف رابطه میان دولت و فعالان اقتصادی سخن گفت. وی با تأکید بر اینکه «وفاق اقتصادی» به معنای سکوت در برابر مشکلات نیست، مطالبه‌گری هوشمندانه و همراه با ارائه راه‌حل را وظیفه اصلی اتاق‌های بازرگانی دانست.
ژائله در انتقاد از سیاست‌های فعلی نرخ ارز، تأکید کرد که چندنرخی بودن ارز، بزرگترین مانع برنامه‌ریزی برای تولیدکننده و صادرکننده است. وی اظهار داشت: اقتصاد با چند نرخ ارز، غیرقابل پیش‌بینی است. این وضعیت نه تنها رانت ایجاد می‌کند، بلکه رقابت سالم را از بین برده و امکان محاسبه بازده سرمایه‌گذاری را سلب می‌کند. وی خواستار حرکت سریع به سمت ارز تک‌نرخی شد و افزود: فعال اقتصادی بیش از هر چیز به امنیت تصمیم‌گیری نیاز دارد؛ تولیدکننده باید بداند مواد اولیه را با چه قیمتی تهیه می‌کند تا بتواند برای آینده خود برنامه‌ریزی کند.
رئیس اتاق بازرگانی تبریز با اشاره به تجربه‌های چند دهه گذشته در حوزه خصوصی‌سازی، معتقد است که مدل فعلی نیاز به بازنگری بنیادین دارد. او تصریح کرد: خصوصی‌سازی صرفاً انتقال مالکیت چند شرکت نیست؛ بلکه به معنای فاصله گرفتن دولت از تصدی‌گری، عدم رقابت با بخش خصوصی و ایجاد انحصار است. وی افزود: وظیفه اصلی دولت باید سیاست‌گذاری، نظارت و فراهم کردن زیرساخت باشد. نمی‌توان از بخش خصوصی انتظار تولید و صادرات داشت، در حالی که با ده‌ها بخشنامه و محدودیت، فضای فعالیت او را تنگ می‌کنیم.
ژائله با اشاره به موقعیت ژئوپلیتیک ایران، بر لزوم پیوند عمیق میان دستگاه دیپلماسی و بخش خصوصی تأکید کرد. وی گفت: ما در همسایگی بازارهای عظیمی چون ترکیه، قفقاز، روسیه و آسیای میانه قرار داریم. دیپلماسی اقتصادی باید در خدمت توسعه صادرات باشد و سفارتخانه‌ها باید پل ارتباطی فعال میان رایزنان اقتصادی و فعالان واقعی بازار باشند. وی خاطرنشان کرد که در این مسیر، تجربه و شناخت بازار که در اختیار صادرکنندگان است، باید در اولویت تصمیم‌گیری‌های دیپلماتیک قرار گیرد.
رئیس اتاق بازرگانی تبریز، استان آذربایجان‌شرقی را الگویی متفاوت از استان‌های متکی به صنایع دولتی دانست و بر پیشینه درخشان این منطقه در صنایع غذایی، ماشین‌سازی، فلزی و کشاورزی تأکید کرد. وی گفت: امید اصلی توسعه آذربایجان‌شرقی، بخش خصوصی است. اگر اختیارات بیشتری به استان واگذار شود، توان این بخش در اجرای پروژه‌های بزرگ و افزایش صادرات، بسیار فراتر از انتظار خواهد بود. ما نباید برای حل مسائل اقتصادی استان، همواره منتظر تهران بمانیم.
ژائله با اشاره به تحولات امنیتی و لجستیکی در منطقه، بر اهمیت استراتژیک تنوع بخشیدن به مسیرهای تجاری تأکید کرد. وی با اشاره به نقش کلیدی محور جلفا-تبریز-بازرگان گفت: اقتصاد کشور نباید تنها به بنادر جنوبی وابسته باشد. تقویت مسیرهای شمالی و شمال‌غربی یک مسئله ملی و مرتبط با امنیت اقتصادی است. محور جلفا از طریق نخجوان و ارمنستان به قفقاز و اوراسیا، و از طریق بازرگان به ترکیه و اروپا متصل می‌شود. تقویت این مسیرها، اقتصاد ایران را در برابر بحران‌های منطقه‌ای مقاوم‌تر خواهد کرد.
ژائله در انتقاد از سیاست‌های فعلی نرخ ارز، تأکید کرد که چندنرخی بودن ارز، بزرگترین مانع برنامه‌ریزی برای تولیدکننده و صادرکننده است. وی اظهار داشت: اقتصاد با چند نرخ ارز، غیرقابل پیش‌بینی است. این وضعیت نه تنها رانت ایجاد می‌کند، بلکه رقابت سالم را از بین برده و امکان محاسبه بازده سرمایه‌گذاری را سلب می‌کند.» وی خواستار حرکت سریع به سمت ارز تک‌نرخی شد و افزود: «فعال اقتصادی بیش از هر چیز به امنیت تصمیم‌گیری نیاز دارد؛ تولیدکننده باید بداند مواد اولیه را با چه قیمتی تهیه می‌کند تا بتواند برای آینده خود برنامه‌ریزی کند.
رئیس اتاق بازرگانی تبریز با اشاره به تجربه‌های چند دهه گذشته در حوزه خصوصی‌سازی، معتقد است که مدل فعلی نیاز به بازنگری بنیادین دارد. او تصریح کرد: خصوصی‌سازی صرفاً انتقال مالکیت چند شرکت نیست؛ بلکه به معنای فاصله گرفتن دولت از تصدی‌گری، عدم رقابت با بخش خصوصی و ایجاد انحصار است.» وی افزود: «وظیفه اصلی دولت باید سیاست‌گذاری، نظارت و فراهم کردن زیرساخت باشد. نمی‌توان از بخش خصوصی انتظار تولید و صادرات داشت، در حالی که با ده‌ها بخشنامه و محدودیت، فضای فعالیت او را تنگ می‌کنیم.
ژائله با اشاره به موقعیت ژئوپلیتیک ایران، بر لزوم پیوند عمیق میان دستگاه دیپلماسی و بخش خصوصی تأکید کرد. وی گفت: «ما در همسایگی بازارهای عظیمی چون ترکیه، قفقاز، روسیه و آسیای میانه قرار داریم. دیپلماسی اقتصادی باید در خدمت توسعه صادرات باشد و سفارتخانه‌ها باید پل ارتباطی فعال میان رایزنان اقتصادی و فعالان واقعی بازار باشند.» وی خاطرنشان کرد که در این مسیر، تجربه و شناخت بازار که در اختیار صادرکنندگان است، باید در اولویت تصمیم‌گیری‌های دیپلماتیک قرار گیرد.
رئیس اتاق بازرگانی تبریز، استان آذربایجان‌شرقی را الگویی متفاوت از استان‌های متکی به صنایع دولتی دانست و بر پیشینه درخشان این منطقه در صنایع غذایی، ماشین‌سازی، فلزی و کشاورزی تأکید کرد. وی گفت: امید اصلی توسعه آذربایجان‌شرقی، بخش خصوصی است. اگر اختیارات بیشتری به استان واگذار شود، توان این بخش در اجرای پروژه‌های بزرگ و افزایش صادرات، بسیار فراتر از انتظار خواهد بود. ما نباید برای حل مسائل اقتصادی استان، همواره منتظر تهران بمانیم.
ژائله در تحلیل نقش ترانزیتی ایران، هشدار داد که صرفِ قرار گرفتن در چهارراه تجارت، ارزش اقتصادی ایجاد نمی‌کند. وی تأکید کرد: اگر راه، راه‌آهن، گمرک، پایانه، انبار و ناوگان مناسب نداشته باشیم، موقعیت جغرافیایی به‌تنهایی برای ما درآمد ایجاد نمی‌کند.
وی پروژه‌هایی نظیر راه‌آهن تبریز–مرند–چشمه‌ثریا، آزادراه تبریز–بازرگان و ظرفیت‌های ریلی جلفا را با نگاهی ملی و ضروری دانست. وی افزود: هدف ما نباید فقط عبور کامیون از استان باشد؛ بلکه باید در کنار کریدورها، با ایجاد مراکز لجستیکی، صنایع تبدیلی، خدمات مالی و بیمه‌ای، ارزش افزوده تجارت را در آذربایجان‌شرقی حفظ کنیم. در این مسیر، دولت باید زیرساخت و مقررات را فراهم کند تا بخش خصوصی بتواند سرمایه و مدیریت خود را وارد این زنجیره کند.
در جمع‌بندی سخنان خود، یونس ژائله تمامی چالش‌های مطرح شده از جمله ارز، خصوصی‌سازی و دیپلماسی را زیر سایه یک پرسش بنیادین دانست: «اعتماد».
وی تصریح کرد: مطالبه اصلی ما، اعتماد است. دولت باید با تک‌نرخی کردن ارز، کاهش مقررات زائد و واگذاری اختیارات، اعتماد خود را به بخش خصوصی اثبات کند. دولت باید سیاست‌گذار و تسهیل‌گر باشد، نه رقیب بخش خصوصی.
ژائله با یادآوری مسئولیت‌پذیری بخش خصوصی نیز تأکید کرد: ما نمی‌توانیم فقط مطالبه کنیم و منتظر دولت بمانیم. بخش خصوصی نیز باید با سرمایه‌گذاری، توسعه صادرات و ارائه پیشنهادهای عملی، مسئولیت خود را در توسعه کشور بپذیرد. وفاق واقعی زمانی شکل می‌گیرد که دولت به توان مردم اعتماد کند و بخش خصوصی احساس کند در تصمیمات اقتصادی کشور، دیده و شنیده می‌شود./اتاق ایران آنلاین
سرویس خبری: صنعت غذا
