علی شریعتی مقدم، نایب رئیس هیئت مدیره اتحادیه گیاهان دارویی ایران، در نشست خبری اخیر با نگاهی تمدنی به صنعت کشاورزی، از “پیوند تاریخ و طبیعت” به عنوان بزرگترین مزیت رقابتی ایران یاد کرد. وی تأکید کرد که ایران با تکیه بر میراث فرهنگی خود و استفاده از ابزارهای نوین بازاریابی، می‌تواند مهد جهانی تولید و تجارت محصولات ارگانیک و گیاهان دارویی باشد.
از منشور حقوق بشر تا میراث گیاهی ایران
به گزارش اگروفودنیوز؛آقای شریعتی مقدم در سخنان خود با ارجاع به ریشه‌های تاریخی ایران، بر این نکته تأکید کرد که احترام به طبیعت و گیاهان، بخشی جدایی‌ناپذیر از خرد پارسی و تمدن ایران است. وی با اشاره به منشور کوروش و جایگاه ایران به عنوان چهارراه تمدنی و مسیر جاده ابریشم، گفت: «ما برخورد با طبیعت و رواداری را در DNA تمدنی خود داریم. این میراث، از عصر پیش‌داییان تا امروز، پیوند عمیقی میان انسان، طبیعت و گیاهان ایجاد کرده است.»
ایجاد “ایندکس”؛ از تولید ارگانیک تا زنجیره ارزش جهانی
وی با تبیین نقش جدید اتحادیه، از مفهوم “ایندکس” (شاخص) برای فعالیت‌های آتی خبر داد. وی اظهار داشت: «هدف ما ایجاد یک شاخص جامع است که از تولید ارگانیک آغاز شده و به تجارت، توسعه صادرات و اتصال به زنجیره‌های ارزش جهانی ختم می‌شود. ما می‌خواهیم بر فعالیت‌های شاخصی که نیازمند توسعه هستند، تمرکز کنیم.»
شریعتی مقدم با اشاره به اهمیت شفافیت در حوزه ارگانیک افزود: «بسیاری از تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان هنوز تفاوت بین “کاهش سم” و “داشتن گواهی معتبر ارگانیک” را درک نمی‌کنند. ما باید با استفاده از روش‌های نوین بازاریابی، این تفاوت و ارزش افزوده را به بازار جهانی معرفی کنیم.»
تجربه موفق زعفران؛ درس‌هایی برای سایر محصولات
عضو هیئت مدیره اتحادیه با اشاره به سوابق ۶۰ ساله این تشکل، از تلاش‌های اتحادیه برای ارتقای استانداردهای جهانی زعفران ایران خبر داد. وی گفت: «ما از سال ۱۹۹۶ برای حفظ استانداردهای جهانی جنگیدیم و موفق شدیم مدل “Quality Extra” را با پیگیری اتحادیه به استانداردهای بین‌المللی اضافه کنیم. اکنون زعفران ایران تجاری‌تر و باکیفیت‌تر شده است و این تجربه می‌تواند الگویی برای سایر محصولات نظیر عسل و گیاهان دارویی باشد.»
چشم‌انداز آینده: تسهیل صادرات و حمایت از سرمایه‌های ملی
شریعتی مقدم با اشاره به ضرورت تغییر نگاه به تولیدکنندگان و صادرکنندگان، بر اهمیت حمایت‌های دولتی برای تسهیل تعهدات ارزی و حمایت از سرمایه‌گذاران تأکید کرد. وی افزود: «پس از پاندمی کووید، توجه جهانی به سلامت بی‌سابقه شده است. اگر بتوانیم با بهره‌گیری از تنوع اقلیمی ایران و تولید محصولات با گواهی معتبر، مسیر تسهیل صادرات را هموار کنیم، سهم ایران در بازار جهانی محصولات طبیعی به شدت افزایش خواهد یافت.»
از «چاه نفت سبز» تا بازار ۳ میلیارد دلاری چین
آقای شریعتی مقدم در بخشی از سخنان خود، با نقل خاطره‌ای از متخصصان دانشگاه چیبا ژاپن، از پتانسیل ناشناخته ایران پرده برداشت. وی گفت: «ژاپنی‌ها با دیدن گیاهان ما، آن‌ها را به چاه‌های نفت تشبیه کردند. حتی اتحادیه واردکنندگان چین اعلام کرده که ظرفیت صادرات گیاهان دارویی ایران به چین را تنها ۳ میلیارد دلار برآورد کرده‌اند.»
وی افزود که اتحادیه با تدوین یک برنامه چهارساله، هدف خود را رسیدن به این رقم از طریق اولویت‌بندی محصولات (بر اساس نیاز کم‌آبی و بازار جهانی) قرار داده است. وی تأکید کرد: «اگر این مسیر به درستی طی شود، گیاهان دارویی می‌تواند پیشران رسیدن به تراز مثبت تجاری و جبران هزینه‌های واردات نهاده‌ها باشد.»
نقد سیاست‌های ارزی: سرکوب صادرکننده به سود واردکننده
یکی از جدی‌ترین بخش‌های سخنان وی، نقد سیاست‌های اقتصادی حاکم بود. شریعتی مقدم با انتقاد از مدل‌های حمایتی که به جای صادرکننده، به واردکننده (حتی کالاهای لوکس) متمایل شده، گفت: «ما همیشه با ارز صادراتی برخورد کرده‌ایم؛ با خرید ارز به قیمت کمتر از نرخ واقعی، در واقع صادرکننده را سرکوب کرده‌ایم. در حالی که تولیدی که بدون صادرات باشد، نمی‌تواند در زنجیره تأمین با تغییرات قیمت ارز دوام بیاورد.»
وی تأکید کرد که برای رشد شرکت‌های بزرگ، نیاز به یک «بسته حمایتی جبرانی» با همکاری وزارت جهاد کشاورزی و سازمان توسعه تجارت است تا اثرات ناشی از قاچاق، رانت و مشکلات ارزی از مسیر رشد شرکت‌ها خارج شود.
از زعفران تا احیای زیره و گل محمدی
عضو هیئت مدیره اتحادیه با اشاره به موفقیت‌های علمی و مستندسازی صنعت زعفران، از برنامه‌های آتی برای سایر محصولات خبر داد. وی گفت: «ما در حال تدوین دانشنامه‌ها و کتاب‌های تخصصی هستیم و پس از زعفران، نوبت به احیای بازار گل محمدی و زیره سبز می‌رسد؛ محصولی که به دلیل بی‌توجهی، از گردونه رقابت جهانی خارج شده است.»
او در پایان با اشاره به چالش‌های قانونی افزود: «بسیار کلافه‌کننده است که زعفرانِ تولید ایران، به دلیل قوانین اشتباه تجاری و ارزی، از طریق مرزهای غیررسمی به افغانستان می‌رود تا از آنجا به بازار جهانی برسد. ما به دنبال فضای کسب‌وکاری هستیم که مشابه کشورهای در حال توسعه، بر بهبود مستمر استوار باشد، نه بر مدیریت بحران‌های ناشی از قاچاق و رانت.»
برای دیدن فیلم روی ویدئو زیر پلی کنید
