امیر روشنبخش معاون ارتقای کسبوکارهای بینالمللی سازمان توسعه تجارت با نقد مدلهای تجارت سنتی، راهکار دستیابی به بازارهای نوظهور و توسعه صادرات را در گروی استفاده از مطالعات بازار و تغییر پارادایمهای تجاری میداند.
به گزارش پایگاه خبری صنعت غذا و کشاورزی(اگروفودنیوز)، امیر روشنبخش، معاون ارتقای کسبوکارهای بینالمللی سازمان توسعه تجارت، در هجدهمین همایش ملی صادرات ماشینآلات و محصولات صنایع غذایی با ترسیم وضعیت بحرانی در حوزههای لجستیک، مبادلات ارزی و حکمرانی کلان تجارت، بر ضرورت بازنگری بنیادین در سیاستهای اقتصادی کشور تأکید کرد. وی با بیان اینکه مدل فعلی اداره تجارت کشور به «زمینگیر شدن تولید و صادرات» منجر شده، خواستار توقف سیاستهای دستوری و گذار به سمت «تجارت حرفهای و بازارمحور» شد.
گلوگاههای لجستیکی و محدودیتهای مالی؛ چالشهای استراتژیک
روشنبخش با اشاره به وضعیت اسفناک زیرساختهای لجستیکی، تأکید کرد: امروز کامیونها در مرز بازرگان با صفهای طولانی مواجهاند و زمان حملونقل کالا از ۵ روز به بیش از ۲۰ روز افزایش یافته است. این وضعیت، بهای تمامشده کالا را بهشدت بالا برده و قدرت رقابت صادرکنندگان ایرانی را در بازارهای هدف نابود کرده است.
وی در حوزه مبادلات مالی نیز با انتقاد از تمرکزگرایی افراطی در امارات، آن را نتیجهی سیاستگذاریهای اشتباه دانست و گفت: ما با از دست دادن فرصتهای حضور در بازارهای جایگزین، تمام سبد تراکنشهای مالی خود را در یک نقطه متمرکز کردیم که این کار، آسیبپذیری تجارت کشور را در برابر تحریمها و فشارهای بیرونی دوچندان کرد.
نقد پیمانسپاری ارزی؛ سیاستی که «اسیر» و «تورمزا» است
معاون ارتقای کسبوکارهای بینالمللی، سیاست فعلی «پیمانسپاری ارزی» را به باد انتقاد گرفت و تصریح کرد: در حالی که کشورهای موفق از مدلهای شفافسازی صرف استفاده میکنند، ما با دخالت مستقیم در قیمتگذاری، بخشی از سود عملیاتی صادرکننده را به یغما بردهایم. این سیاست نه تنها ارز را به بازار رسمی نیاورده، بلکه سرعت صادرات را کاهش داده و با ایجاد خلل در واردات مواد اولیه، عملاً تولید کشور را زمینگیر کرده است. این سیاست در نهایت، یک سیاست تورمی است که چرخه توسعه کشور را از مبدأ صادرات دچار اختلال میکند.
تعدد نهادهای تصمیمگیر؛ معضل اصلی حکمرانی
روشنبخش با اشاره به وضعیت بلاتکلیفی مدیریتی در حوزه تجارت، افزود: وقتی آشپز زیاد میشود، آش شور میشود؛ اکنون ما با تعدد سازمانها و نهادهای تصمیمگیر مواجهیم که هرکدام به نوعی در حوزه تجارت دخالت میکنند. از وزارت کشاورزی و سازمان غذا و دارو تا نهادهای امنیتی، همه در سیاستگذاریهای تجاری نقش دارند و سازمان توسعه تجارت عملاً از ابزارهای اثرگذار خود تهی شده است.
پارادایمشیفت؛ از تجارت سنتی به تجارت حرفهای
این مقام مسئول با اشاره به موفقیتهای اخیر در توسعه تجارت با منطقه اوراسیا (آزادسازی تعرفهها و رشد ۱۶ درصدی صادرات) گفت: این نشاندهنده ظرفیت بالای توافقات بینالمللی است، اما برای جهش واقعی نیاز به «پارادایمشیفت» داریم. تجارت سنتیِ مبتنی بر تجربه شخصی، دیگر پاسخگو نیست. ما باید به سمت تجارت حرفهای مبتنی بر «مطالعه بازار» (Market Research) حرکت کنیم. بازارهای نوظهوری نظیر غرب آفریقا فرصتهای طلایی هستند که صرفاً با رویکرد سنتی و اتکا به تجربیات گذشته قابل فتح نیستند.
کلام آخر؛ اصلاح حکمرانی یا ادامه مسیر صعبالعبور
روشنبخش در پایان ضمن دعوت به یک «نقشه راه جدید» تأکید کرد: ما باید بپذیریم که در حکمرانی تجاری دچار خطا شدهایم. وقت آن است که دولت دخالتهای دستوری را کنار بگذارد و اجازه دهد بازار، خود را تنظیم کند. اگر امروز تصمیم به تغییر نگیریم و همچنان در بازیِ «اثبات سیاستهای اشتباه» باقی بمانیم، با دستان خود ادامه حیات اقتصادی کشور را با چالشهای غیرقابل جبران مواجه خواهیم کرد. تجارت نباید بازیچه سوگیریهای رانتی شود؛ باید به دیوانیان یادآوری کرد که دخالتی در کار بازرگانان نداشته باشند تا چرخهای تولید و صادرات دوباره به حرکت درآید.
سرویس خبری: صنعت غذا
